DEMİR EKSİKLİĞİ ANEMİSİ

ANEMİ NEDİR?

Anemi, hemoglobin, (Hb) miktarının hastanın yaş ve cinsiyete göre normal kabul edilen değerlerin altında olmasıdır. Dünya Sağlık Örgütü kriterlerine göre erişkinlerde erkeklerde 13 g/dL'nin, kadınlarda 12 g/dL'nin altı olarak kabul edilir. 6 ay ile 6 yaş arası çocuklarda 11 g/dL?nin, 6-14 yaşlarında ise 12 g/dL'nin altı anemidir. Anemili hastada doktor öncelikle anemiye yol açan nedeni bulmalıdır. Anemi nedenini aydınlatmadan rastgele demir, folik asit ve B12 vitamini gibi ilaç uygulamaları ya da kan transfüzyonu yapılması yanlıştır.

DEMİR EKSİKLİĞİ ANEMİSİ EN ÇOK KİMLERDE GÖRÜLÜR?

Demir eksikliği, tüm yaş gruplarında özellikle 6-24 ayalar arasında bebek ve çocuklarda aneminin en yaygın nedeni olarak kabul edilmektedir

DEMİR EKSİKLİĞİ ANEMİSİNİN NEDENLERİ NELERDİR?

Prematürelik, İkiz ve çoğul gebelikler, Beslenme yetersizliği, Ek besinlere geç başlama, aşırı inek sütü kullanımı vejetaryen beslenme, zayıflama rejimleri, yeme bozuklukları, kronik ishaller, kronik enfeksiyonlar, sindirim bozuklukları, akut veya kronik kan kaybı, parazitler.

DEMİR EKSİKLİĞİ ANİMSİNDE EN SIK GÖRÜLEN ŞİKAYETLER VE BULGULAR NELERDİR?

Halsizlik, solukluk, iştahsızlık, konsantrasyon bozukluğu, çarpıntı, baş dönmesi, kaşık tırnak, toprak-kağıt yeme.

DEMİR EKSİKLİĞİ ANEMİSİNİN AYIRICI TANISINDA NELERE DİKKAT EDİLMELİDİR?

Demir eksikliği, talasemi minör (Akdeniz anemisi taşıyıcılığı), enfeksiyon anemisi ve kronik hastalık anemisinin ayırıcı tanısında, kan hastalıkları uzmanından görüş alınmalıdır.

DEMİR EKSİKLİĞİNİN TEDAVİSİ NASIL YAPILMALIDIR?

En sık kullanılan tedavi biçimi günde 4 mg/ kg elementel demirin yemeklerden 1 saat önce alınmasıdır. Tedavi Kan hastalıkları uzman hekimi (Hematolog) tarafından yapılmalı ve aşırı demir yüklemesine neden olmamak için beş aydan daha fazla demir kullanılmamalıdır. Demir eksikliği anemisinin tekrarlanmaması için nedene yönelik önlemler alınmalı, demirden zengin besinlerin kullanılması, demir emilimini bozan süt, çay ve kepekli gıdaların demir prepatları ile birlikte alınmaması, C vitamininden zengin portakal suyu gibi emilimi arttırıcı besinlerle verilmesi sağlanmalıdır. Bütün süt çeşitleri, keçi sütü ve soya sütü de dahil demir çok az içermeleri yanında demir emilimlerinin yetersiz olmaları nedeniyle günde 500 mlden fazla tüketilmemelidir.

 

Çocuk Sağlığı-Hastalıkları ve Çocuk Kan Hastalıkları Uzmanı

Dr. Başak Taburoğlu Yılmaz